We Began by Measuring Distance

In deze tijd van desinformatie is het exacte aantal kilometers tussen twee locaties misschien wel verfrissend eenvoudig. Er schuilt een schijnbare banaliteit in een geografische meting. We Began by Measuring Distance van de Palestijnse filmmaker Basma al-Sharif gaat daarentegen over de politiek van afstand, en de relatie ervan met verbondenheid en onthechting. In de eerste helft sommen naamloze personages de kilometers op tussen steden die in een Palestijnse context politiek en historisch gewicht dragen als plekken van internationale besprekingen en akkoorden. Vervolgens verandert de geografische afstand tussen Gaza en Jeruzalem bij elke bliep. Daardoor wijzigt ook de toenemende temporele afstand, getekend door cruciale jaren in de geschiedenis van Palestina – 1967, 1948, 1917.

Hoewel die cijfers makkelijk over te brengen zijn, weigert al-Sharif een eenvoudige benadering om zo andere manieren te tonen waarop afstand zich manifesteert; in plaats daarvan kiest ze voor de ondoorzichtigheid van abstracties en associaties. Ze creëert een mozaïek van beeld, geluid en tekst die didactiek schuwt, maar doordrongen is van lagen van herinnering, geografie en subjectieve ervaring. Wanneer het onomstotelijke bewijs van een gewelddadig koloniaal regime al zo lang voor iedereen zichtbaar is, maar westerse staten en media nog steeds verhalen over complexiteit op de voorgrond plaatsen, communiceert die benadering iets veel interessanter. Als het publiek daardoor in het ongewisse blijft, onrustig en zelfs versuft, dan is dat ook de bedoeling. We Began by Measuring Distance is een van al-Sharifs vroegste werken, maar het toont al het suggestieve spel met structurele, formele en temporele elementen dat in haar latere werken terugkeert.

Een verontrustende scène houdt het publiek in de ban: de prachtige dans van een kwal en haar tentakels, die een gewelddadig spiegelbeeld vindt in beelden van bombardementen op Gaza. De film dateert van 2009. Vandaag, in het voorjaar van 2026, zijn we al tweeënhalf jaar overspoeld met beelden van een live gestreamde genocide. De tentakels van het imperialisme hebben ondertussen hun greep op Palestina, Libanon en de bredere regio versterkt. Afstand kan zowel immens als marginaal aanvoelen.