Overslaan en naar de inhoud gaan
yanco Home
Menu
  • Home
  • kijk
  • magazine
  • kalender
  • index
  • Abonneren
Zoeken Meld je aan
  • nl
  • en
You are here
  • Home
  • Magazine
  • Fluisterende handen
what else grows on the palm of your hand? (Dhiaa Biya, 2023)
what else grows on the palm of your hand? (Dhiaa Biya, 2023)

Fluisterende handen

Dhiaa Biya’s what else grows on the palm of your hand? (2023)

essay door
Bo Alfaro Decreton
01.05.2026

Onze handen knopen en ontwarren, zaaien en oogsten. Met onze handen begroeten we onbekenden, laten die naderbij komen, of houden net afstand. Ze stellen ons in staat de contouren van onze geliefden af te lopen in een poging die door herhaling te onthouden — zoals kinderen die tussen lijntjes leren schrijven.

In what else grows on the palm of your hand? worstelt een vrouw aan haar bureau met de leegte van het witte blad. Ze mist een geliefde en haar woorden vlakken hopeloos af; ze worden gewichtloos, nutteloos gruis van een versteende taal. Een verlies duwt ons haast onmiddellijk naar de afgrond van het afbrokkelende geheugen: “In a distant memory, your hands sank in the dough. Far too deep, they seemed to never come back.” In Dhiaa Biyas film zijn het niet de woorden maar de gebaren die voor een mogelijkheid tot nabijheid en troost zorgen.

In een reeks intieme, huiselijke taferelen die het heden met het verleden verweven, eert Biya de doorleefde handen van een (overleden) grootmoeder. Door de herhaling van dezelfde gebaren, smelten de handen van drie generaties vrouwen samen, los van iedere belemmering die de voortschrijdende tijd stelt. Is er een mooier lichaamsdeel dan de handen om bij stil te staan om de uitgedoofde verbinding tussen hoofd en lichaam, een kenmerk van deze razende tijden, terug aan te wakkeren? Het is uiteindelijk nog het meest met onze handen dat we toch iets proberen te maken van dat wat verloren is, en dat wat rest. Biya werpt daarbij de vraag op of het mogelijk is om milder te zijn voor onszelf (“I wanted to do as you and care for myself”).

Dat verlangen naar mildheid schuilt ook in Biyas omgang met tijd. De resoluut trage en statische beelden maken die extra voelbaar wanneer de vrouwen koken, borduren, planten verzorgen. Het ritualistische karakter van hun handelingen verankert de herinnering terug in een gevoel van veelheid aan tijd; herinneren doen we het vaakst in flitsen en flarden. De terugkerende detailshots van de theepot op het gasfornuis, versgeplukte muntblaadjes in een koperen schaal, en het huisgemaakte brood in een gevlochten mand, zijn één voor één gepaste knipogen naar stillevens, die weelde, maar evenzeer vergankelijkheid oproepen.

Op het fluiten van de theeketel na is er amper iets te horen. Zelfs de korte statements die op het scherm verschijnen, zijn ontdaan van een voice-over: wel bedacht maar niet uitgesproken. Ze bevinden zich ergens in een limbo. Of de vrouw aan het bureau de strijd met het lege blad daadwerkelijk overwint of het schrijven louter een kwestie van overgave is, laat Biya in het midden. Door de herinnering op papier te zetten, herschrijven we die ook — schrijven is een actie in twee richtingen. Al brengt vooral de stilte soelaas.

De zo gecreëerde ‘tussenstaat’ weerspiegelt op een ontroerende manier de start van een rouwproces, waarbij men uit de tijd lijkt te vallen. Maar rouw heeft weerhaakjes die zich aan alle aspecten van ons leven hechten: als rem, maar evengoed als een vorm van houvast. what else grows on the palm of your hand? eert de tactiele herinnering die niet uit het hoofd komt, maar uit de rest van het lichaam.

“Whisper in your heart, memory in your hand, water in your palm, you know your way out.” Als onze ogen maar lang genoeg op onze handpalmen rusten, dan ontkiemt (en ontsnapt) het grillige geheugen er vanzelf. Biya speelt kundig in op de vraag of en hoe het zich uiteindelijk laat vangen: in tekst, beeld, herhaling, stilte, of tijdloze belofte?

Lees meer

what else grows on the palm of your hand?

Dhiaa Biya, Marokko, België, 2023, 16’

De dagelijkse routines van twee vrouwen raken na verloop van tijd met elkaar verweven. De ene is druk bezig met haar brood, de andere met haar herinneringen. Hun gelijkaardige gebaren, die zich keer op keer herhalen, onthullen langzaam de bijzondere band die hen verbindt.

Lees meer

    lees meer

    À l’usage des vivants (Pauline Fonsny, 2019)
    À l’usage des vivants (Pauline Fonsny, 2019)
    essay
    Lees meer

    In de marge

    Pauline Fonsny’s À l’usage des vivants

    Inge Coolsaet
    11.11.2022

    Rouwen is roeien met de riemen die je hebt en in A l’usage des vivants (2019) rooit Pauline Fonsny het met een netwerk van activisten en kunstenaars. Op 22 september 1998 overleed de jonge Nigeriaanse asielzoeker Semira Adamu tijdens een gewelddadige uitwijzing. Op de vlucht voor een gedwongen huwelijk belandde ze in België, waar ze maandenlang werd vastgehouden. In een zoektocht naar de juiste vorm voor het verhaal dat Adamu zelf niet meer kan vertellen maakt Pauline Fonsny een documentaire die archiefmateriaal en bijdragen van anderen als een collage nauwkeurig aan elkaar rijgt. Ze maakt een collectieve documentaire, met een kleine gemeenschap.

    Lees meer
    La Chute (Sebastian Schaevers, 2022)
    La Chute (Sebastian Schaevers, 2022)
    artikel
    Lees meer

    Bij het vallen van de hemel

    Sebastian Schaevers’ La Chute

    Jannes Callens
    10.10.2022

    Sebastian Schaevers zoekt naar narratieve en beeldende strategieën om een probleem te vatten dat door de mens is gecreëerd, maar nu zo overweldigend wordt dat het de menselijke vermogens te boven gaat. We lijken af te stevenen op een haast sublieme esthetische ervaring van onze eigen ondergang. La chute laat geen enkele scène onbenut om metaforen te lanceren over de menselijke houding jegens de op handen zijnde ecologische ramp.

    Lees meer
    Atopia (Olivier De Vos, 2021)
    Atopia (Olivier De Vos, 2021)
    essay
    Lees meer

    De stranden van Atopia

    Olivier De Vos’ Atopia (2021)

    Ren Scateni
    20.12.2023

    Via een gelaagde montage van archiefmateriaal, een combinatie van gedigitaliseerde en originele beelden met hedendaagse foto's, brengt De Vos een reis naar de stranden van Atopia in kaart—een plaatsloze plek, die zowel bol staat van betoverende potentie als van onmogelijkheid, een plek waar je heimwee naar kan hebben, zelfs zonder dat je ze precies kan lokaliseren. Atopia is net zo ongrijpbaar als het beloofde land waartoe het de kijkers uitnodigt. Het weigert eenduidige categorisatie en zoekt het overgangsgebied op tussen fictie en documentaire, tussen denkbeeldig etnografisch- en archiefonderzoek.

    Lees meer
    Mamada Perdida (Joke van den hof, 2016)
    Mamada Perdida (Joke van den hof, 2016)
    essay
    Lees meer

    Lusthof

    Joke Van den hofs Mamada Perdida

    Laïka Planchenault
    15.12.2024

    Naar aanleiding van het opmerkelijke Vice-artikel “Why Are Cuban Men Putting Pearls in Their Dicks?”, bedacht Joke Van den hof dit dampende verhaal over liefde en lust. De Antwerpse illustratrice en animator overdenkt de gevolgen van totale verliefdheid. Haar speelse weergave lijkt ver af te staan van het oorspronkelijke verhaal, maar bij nader inzien is dat behoorlijk logisch. Wat is een beter bewijs van de dwaasheden van de liefde (of is het lust?) dan een heleboel mannen die parels in hun penissen stoppen in de hoop hun seksuele partners het ultieme genot te bieden?

    Lees meer
    Katherine May Fannon (Helga Dorothea Fannon, 2025)
    Katherine May Fannon (Helga Dorothea Fannon, 2025)
    essay
    Lees meer

    The Amateur and the Archive

    On “Glued & Screwed #33 (Meditation)”

    Arta Barzanji
    14.09.2026

    Love and respect for an archive cannot mean approaching it so delicately that one refuses to act upon it: every selection, montage, recollection or speculation transforms what it touches. Nor does openness mean withholding commitment. It means committing strongly enough for an encounter to answer back—for an image, voice or vanished life to resist the meaning prepared for it and perhaps alter the form built around it.

    Lees meer
    Sirène (Raoul Servais, 1968)
    Sirène (Raoul Servais, 1968)
    essay
    Lees meer

    Een aanklacht

    Raoul Servais’ Sirène (1968)

    Charlotte Timmermans
    01.10.2022

    Al snel zet Servais de grenzeloze mogelijkheden van het medium animatie in voor een surrealistisch tafereel: twee kraangrijpers bekvechten om een goederenkist. De kist valt in splinters uit elkaar op de kade. De inhoud: een stapel raketbommen. Oorlog staat centraal in verschillende van Servais’ films (Chromophobia, Operation X-70, Tank), maar draagt hier eerder terloops bij aan het dystopische wereldbeeld. De toekomst is kaalgevreten door oorlog en industrie. Letterlijk kaalgevreten: een eenzame visser vangt de ene na de andere visgraat. De man ziet er intens ongelukkig uit.

    Lees meer
    Mars, Oman (Vanessa del Campo, 2019)
    Mars, Oman (Vanessa del Campo, 2019)
    essay
    Lees meer

    Tussen werelden

    Vanessa del Campo’s Mars, Oman

    Dora Leu
    20.04.2025

    Mars, Oman wisselt sympathie voor de wetenschappers af met scènes die hun blind enthousiasme onderstrepen, wat leidt tot een koloniaal dilemma. Bij ontdekkingsreizen is er altijd een bewonderenswaardig verlangen naar vooruitgang, een dorst om te gaan daar waar nog niemand is geweest. De geschiedenis heeft ons echter geleerd dat dit een vat is voor corruptie en dat zo’n reizen veelal politiek gekleurd zijn. Dit contrast tussen onschuldige dromen en stompzinnige hebzucht sluimert doorheen de film.

    Lees meer
    © MISTY PICTURE (Christoph Girardet & Matthias Müller, 2021)
    Misty Picture (Christoph Girardet & Matthias Müller, 2021)
    essay
    Lees meer

    Cinematic Ghosts

    On Christoph Girardet and Matthias Müller’s Misty Picture

    Oana Ghera
    09.12.2024

    Through association, repetition, and accumulation, Christoph Girardet and Matthias Müller showcase the inventory of Hollywood formal clichés that contributed to the creation of the Twin Towers’ symbolic capital, reflecting at the same time on the power of those images to haunt our collective imagination to this day.

    Lees meer

    Schrijf je in op onze maandelijkse nieuwsbrief voor een overzicht van nieuwe releases, teksten, en evenementen!

    Inschrijven

    yanco is een magazine en streaming bibliotheek voor korte films en beeldcultuur

    kortfilm.be vzw
    Boondaalse Steenweg 249
    1050 Elsene
    BE 0478 441 315
    info@yanco.be

    met de steun van het Vlaams Audiovisueel Fonds (VAF) van de Vlaamse Overheid

    VAF
    • over
    • colofon
    • privacy
    Facebook Instagram LinkedIn YouTube Letterboxd
    design door de Ronners
    website door eps en kaas