Overslaan en naar de inhoud gaan
yanco Home
Menu
  • Home
  • kijk
  • magazine
  • kalender
  • index
  • Abonneren
Zoeken Meld je aan
  • nl
  • en
You are here
  • Home
  • Magazine
  • Een eenzame observant
Red Giant (Anne Verbeure, 2021)
Red Giant (Anne Verbeure, 2021)

Een eenzame observant

Anne Verbeure’s Rode reus (2021)

essay door
Dora Leu
Vertaald door
Laïka Planchenault
20.08.2023

Een grote, naakte Rode Reus plaatst op een grasvlakte hier een boom, daar een huis. Als omnipotent wezen maakt het aanpassingen in het landschap. Waar God in vrede rustte na het scheppen van de wereld, blijft deze Rode Reus stil en vol ongemak waken. Niemand schenkt hem aandacht, niemand lijkt hem op te merken. De tijd tikt door terwijl de reus zit en wacht op iets dat zal gebeuren.

Een reus draagt altijd de last van het “reus-zijn” met zich mee. Haast alles is eindeloos veel kleiner dan zichzelf waardoor die ongemakkelijk en angstig beweegt, om niets te vertrappen. Ook deze Rode Reus handelt onzeker. Hij lijkt depressief en zich hyperbewust van de mogelijke gevolgen van zijn gestalte. Tegelijkertijd druipt een fragiliteit van hem af. Misschien komt het door zijn naaktheid, die hem doet lijken op een gigantische, hulpeloze baby. Ook de visuele stijl van de film onderstreept dat idee: roze verftinten rond zijn kleine ogen en neus wijzen op een onschuld. De vlekkige textuur van de met hand geschilderde animatie geeft de reus een vleselijk, imperfect, ruw en tegelijk teder voorkomen.

De beeldtaal roept associaties met kindertekeningen op. Zo zijn bomen bijvoorbeeld groene ronde vlekken met rechthoekige bruine stammen. Met deze eenvoud slaagt de film erin een intens gevoel van eenzaamheid en tristesse op te wekken. De negatieve ruimte en grote kleurvlakken roepen onrust op, parallel aan de isolatie die de Rode Reus plaagt. De wereld rondom hem is verlaten, bijna onbewoond. Mensen zijn alleen aanwezig in de sporen die ze achterlaten: de gevels van hun huizen, de drogende was aan de draad, een in de lucht zwevende ballon. Ondertussen brandt de Zon over het droge landschap. Af en toe breekt een passerende auto die impasse. Komt er dan toch een mens naar buiten, dan lijkt die zich niet van een reus bewust. Hij gaat verder met zijn leven, onwetend, met de Rode Reus als getuige van zijn kleine bestaan.

Overlappende stemmen, gemompel en een kakofonie van gedachten zijn een andere vorm van stress voor de Reus. Hoe meer die geluiden zich van hun menselijke bron loskoppelen, hoe meer ze muteren tot een pijnlijke ruis. De Rode Reus is zwak, alleen en overweldigd. Hij bedekt zijn oren en krult zich in een foetushouding. Alleen door te staren naar de lucht, daar waar de Zon altijd blijft branden, ervaart hij soelaas. Die weidse hemel werkt meditatief, sussend, maar voedt tegelijk een existentiële angst: de nachtelijke lucht is prachtig, maar brengt het eindeloze universum akelig dichtbij. Uiteindelijk wordt alles hem te veel. De Reus verlaat de Aarde en smelt samen met de Zon. In een bezwerende dans wordt een nieuwe, rode zon geboren.

Binnen de astronomie duidt de term ‘rode reus’ op een ster in diens laatste stadium. Net zoals Anne Verbeures reus, bereikt de ster een knelpunt, de uitputting nabij. Hoe meer brandstof de ster verliest, hoe groter, roder en feller die wordt. Ook Rode reus wordt overspoeld door rood licht (of in dit geval: verf). Zo valt Verbeures kortfilm ook te interpreteren als een metaforische, poëtische, geweldloze verbeelding van de dood van onze zon, want ook dat hemellichaam zal ooit een rode reus worden.

Als die gedachte te bedreigend aanvoelt, kan je Rode reus ook lezen als een studie van eenzaamheid en isolatie. Verbeures film toont dat traditionele animatie als geen ander een antwoord kan bieden op hedendaagse problematieken. De moderniteit van Rode reus zit zowel in de representatie van uitgebluste mensen in een met prikkels overladen maatschappij, als in de slimme beeldtaal, zoals wanneer de film digitale, met smartphone gefilmde beelden nabootst. Door te eindigen met deze “registraties van rondom de wereld”, kijken we uiteindelijk allemaal samen naar de dreigende maar impressionante rode zon — een zeldzaam gevoel van samenhorigheid.

Lees meer

Rode reus

Anne Verbeure, België, 2021, 11’

Een reus zit dag en nacht op een heuvel, ver verwijderd van zijn kleinere medemens. Hij vult zijn dagen met het ordenen van de dingen en zorgt ervoor dat alles zich op het juiste moment op de juiste plaats bevindt.

Lees meer

    Bio Dora Leu

    Dora Leu is een Roemeense filmcriticus en filmmaker, momenteel gevestigd in Dublin. Ze werkt als programmator voor het Bucharest International Experimental Film Festival (BIEFF) en voor het feministische filminitiatief F-SIDES. Momenteel doet ze onderzoek naar videonostalgie en de rol die cassettemedia spelen bij het beschrijven van hedendaagse identiteiten op het scherm aan het Trinity College in Dublin. Dora schrijft vaak over Oost-Aziatische cinema, met een focus op Japan en Hongkong. Ze bewaart een foto van Leslie Cheung in haar portemonnee.

    lees meer

    © Portrait d’une paresseuse (Chantal Akerman, 1986)
    Portrait d’une paresseuse (Chantal Akerman, 1986)
    article
    Lees meer

    The Filmmaker Is Present

    Chantal Akerman’s Portrait d’une paresseuse

    Öykü Sofuoğlu
    17.11.2024

    Portrait d’une paresseuse seems one of Chantal Akerman’s more playful and lighter works—a skit in which she acts out a filmmaker’s creative process of attempting (and failing) to make a film about being lazy.

    Lees meer
    © TOWARDS THE SUN, FAR FROM THE CENTER (Luciana Merino & Pascal Viveros, 2024)
    Towards the Sun, Far from the Center (Luciana Merino & Pascal Viveros, 2024)
    essay
    Lees meer

    If You Look At It Long Enough...

    On Towards the Sun, Far From the Center

    Călin Boto
    23.04.2025

    Much has changed in the last decades, but the concepts of clarity and detail still dominantly inform our appreciation of experiences and knowledge, including art. So an unclear film such as Chilean filmmakers Luciana Merino and Pascal Viveros’ Towards the Sun, Far from the Center, engages with contemporaneity in ways unsuspected at first glance. And when I say that it’s an unclear film, I mean this in the most obvious way: its image, consisting of slow pans of Santiago taken from a bird’s eye view (at a pace different from that of a drone—maybe from a crane?) is zoomed-in so much that it seems bidimensional; not abstract, but plastic, toyish, slightly unreal.

    Lees meer
    © Untitled III (Sarah Pucill, 2001)
    Untitled III (Sarah Pucill, 2001)
    interview
    Lees meer

    Folding Time

    On Sarah Pucill’s Surrealism

    Laura Stoeckler
    23.08.2025

    Over the last thirty years, Sarah Pucill’s films have shown a sustained engagement with feminist politics, surrealist aesthetics, and the material language of cinema. Her work is connected by a visual and conceptual vocabulary that keeps evolving. Figures, motifs, and techniques reemerge—the principle of continuity is key to understanding how the artist’s work coheres, drawing strength from its self-reflection.

    Lees meer
    I Don’t Feel at Home Anywhere Anymore (Viv Li, 2020)
    I Don’t Feel at Home Anywhere Anymore (Viv Li, 2020)
    essay
    Lees meer

    Oost west, thuis best

    Viv Li’s I Don’t Feel at Home Anywhere Anymore

    Bo Alfaro Decreton
    22.02.2025

    I Don’t Feel at Home Anywhere Anymore begint in de luchthaven van Beijing en eindigt in een grijze Brusselse winkelstraat waar het woord ‘home’ ostentatief en plakkerig op een grote vitrine prijkt. Viv Li omgordt haar terugkeer naar huis met de kille aanwezigheid van non-lieux: plaatsen die, volgens de Franse antropoloog Marc Augé, geen geschiedenis of identiteit in zich dragen noch uitnodigen tot uitwisseling. Iedereen blijft er anoniem. Zo plaatst Li non-lieux haaks op de thuisplek. Een thuisplek die evenwel niet louter synoniem staat voor het ouderlijke huis of de stad waar ze opgroeide, maar ook ontstaat door vriendschappen, herinneringen en vertrouwde gezichten.

    Lees meer
    Paradise (Laura Vandewynckel, 2014)
    Paradise (Laura Vandewynckel, 2014)
    essay
    Lees meer

    Gesloten poorten

    Laura Vandewynckels Het Paradijs (2014)

    Najrin Islam
    13.06.2026

    In nauwelijks vijf minuten brengt Het Paradijs prangend in kaart welk verschil in bewegingsvrijheid er schuilt in iemands etnische afkomst. Grenzen zijn er om volkeren binnen arbitraire lijnen te houden. Restrictieve wetgeving en bureaucratische rompslomp leggen elke overschrijding preventief aan banden. Zoals architecten en onderzoekers Shahram Khosravi en Mahmoud Keshavarz in hun artikel “The Magic of Borders” aangeven, bevooroordelen visa protocols en militaire operaties de mobiliteit van witte reizigers, terwijl ze tegelijk de vrijheid inperken van etnisch gediscrimineerde vluchtelingen.

    Lees meer
    The List is Black
    opinion
    Lees meer

    The List is Black

    Greg de Cuir Jr
    02.02.2026

    What are we looking to replicate or reflect when we construct a list of the “greatest films of all time”? The canon is encoded in many of our educations and structures many of our discussions about film—whether we are anti-canon or not. So with exercises such as this newest effort, we are telling ourselves what we already know.

    Lees meer
    Houses With Small Windows (Bülent Öztürk, 2013)
    Houses With Small Windows (Bülent Öztürk, 2013)
    essay
    Lees meer

    Waar stilte heerst

    Bülent Öztürks Houses With Small Windows (2013)

    Öykü Sofuoğlu
    08.04.2024

    In een plaats waar familie-eer het allerhoogste is, worden leven en dood handelswaar en zijn mensen louter producten. Schulden worden betaald met het bloed van slachtoffers en de tranen van uiteengerukte families. Houses With Small Windows leidt ons echter niet recht naar een dramatische climax, maar volgt een ethiek van representatie. De gewelddadige, sensationele aspecten van eerwraak zijn in de film niet het belangrijkste. Vanuit een vorm van respect voor de vrouwen die hun hele leven ongezien en ongehoord blijven, legt de film ons het volgende dilemma voor: moeten we het onvermijdelijke in beeld brengen en dus ook zien gebeuren?

    Lees meer
    © Self-Portrait (Jonas Mekas, 1980)
    Self-Portrait (Jonas Mekas, 1980)
    essay
    Lees meer

    Hier ben ik

    Jonas Mekas’ Self-Portrait (1980)

    Gerard-Jan Claes
    20.06.2025

    “We’re running?” vraagt Mekas de cameraman. “We’re running!” antwoordt die. Mekas stelt de vraag nogmaals, alsof hij niet helemaal zeker is. Dan haalt hij een uurwerk tevoorschijn. “It’s a quarter to two, Saint Paul time. We should be finished by five minutes after two.” Zo begint Jonas Mekas’ Self-Portrait (1980). Ondanks de titel filmt Mekas niet zelf. Hij richt zich tot een cameraman. Mekas staat in een tuin voor een huisje van vrienden in Saint Paul, Minnesota, en drinkt een blikje bier.

    Lees meer

    Schrijf je in op onze maandelijkse nieuwsbrief voor een overzicht van nieuwe releases, teksten, en evenementen!

    Inschrijven

    yanco is een magazine en streaming bibliotheek voor korte films en beeldcultuur

    kortfilm.be vzw
    Boondaalse Steenweg 249
    1050 Elsene
    BE 0478 441 315
    info@yanco.be

    met de steun van het Vlaams Audiovisueel Fonds (VAF) van de Vlaamse Overheid

    VAF
    • over
    • colofon
    • privacy
    Facebook Instagram LinkedIn YouTube Letterboxd
    design door de Ronners
    website door eps en kaas